Πολιτικό θέμα οι κατασχέσεις στην Αμερική

Οι αμερικανικές στεγαστικές τράπεζες βρίσκονται πάλι στο επίκεντρο ενός σκανδάλου. Αυτή τη φορά η αιτία δεν εντοπίζεται στην απερισκεψία του δανεισμού τους, αλλά στην προχειρότητα με την οποία χειρίζονται τις υποθέσεις των κατασχέσεων. Πρόσφατα στοιχεία δείχνουν ότι γνωστές αμερικανικές τράπεζες χρησιμοποίησαν έγγραφα με λανθασμένα ή ακόμα και πλαστά στοιχεία για να δικαιολογήσουν ένα μεγάλο αριθμό κατασχέσεων. Οι εισαγγελείς από όλη τη χώρα έχουν εστιάσει στο συγκεκριμένο θέμα, ενώ πολλοί πολιτικοί πλην του Αμερικανού προέδρου Μπαράκ Ομπάμα έχουν καλέσει για ένα μορατόριουμ στις κατασχέσεις.

Ωστόσο, τίποτα από αυτά δεν θα βοηθήσει την υπό κατάρρευση στεγαστική αγορά των ΗΠΑ, καθώς το δέσιμο της διαδικασίας κατασχέσεων με περισσότερους «κόμπους» θα καταστήσει ακόμα πιο δύσκολη την εξισορρόπηση της αγοράς. Στην ιδανική περίπτωση, οι πολιτικοί θα έπρεπε να επιταχύνουν τη διαδικασία κατασχέσεων, η οποία σε μερικές πολιτείες μπορεί να διαρκέσει έως και δύο χρόνια. Δυστυχώς, ελάχιστοι πολιτικοί προτίθενται να προωθήσουν τις ταχύτερες κατασχέσεις, και ακόμα και αν το επιθυμούσαν, η χαώδης κατάσταση της στεγαστικής αγοράς θα τους απέτρεπε από να το κάνουν. Περίπου 2,5 εκατ. κατοικίες βρίσκονται υπό καθεστώς κατασχέσεως και 11 εκατ. (ή σχεδόν το 25% των υποθηκευμένων σπιτιών) χαρακτηρίζονται ως «underwater», δηλαδή είναι χρεωμένα με επιβαρύνσεις που υπερβαίνουν την εμπορική τους αξία.

Τόσο οι τράπεζες όσο και το σύνολο της οικονομίας θα βρίσκονταν σε καλύτερη θέση από μια αναδιάρθρωση των ληξιπρόθεσμων στεγαστικών δανείων από ό,τι από μια κατάσχεση. Η κυβέρνηση Ομπάμα δοκίμασε διάφορα προγράμματα για να ενθαρρύνει τις τράπεζες να κρατήσουν οι άνθρωποι τα σπίτια τους μέσω της μείωσης των μηνιαίων πληρωμών, δίχως όμως ικανοποιητικά αποτελέσματα. Μια καλύτερη λύση θα ήταν η μείωση του κεφαλαίου της υποθήκης (mortgage principal), παρέχοντας έτσι στους δανειολήπτες ένα μεγαλύτερο κίνητρο για την κάλυψη του χρέους τους. Ακόμα και αν γνωρίζουν ότι το συγκεκριμένο σενάριο θα μπορούσε να τους επιστρέψει κάποια μέρα περισσότερα χρήματα, οι τράπεζες δεν δείχνουν να το προτιμούν, καθώς εάν επιτραπεί σε κάποιον να μην πληρώσει τα χρωστούμενα, τότε είναι βέβαιο ότι και ο γείτονάς του θα ζητήσει παρόμοια μεταχείριση. Ενας τρόπος με τον οποίο η κυβέρνηση θα ενθάρρυνε ένα καλύτερο αποτέλεσμα είναι ένα μεγάλης κλίμακας πρόγραμμα επιδοτήσεων, αλλά αυτό θα απαιτούσε επιπλέον δημόσιες δαπάνες, κάτι που οι ψηφοφόροι δεν προτίθενται να προσφέρουν. Ο άλλος τρόπος θα ήταν να ωθήσει το χέρι των τραπεζών, μέσω της αλλαγής του Πτωχευτικού Κώδικα, για να μπορούν οι δικαστές να αναδιαρθρώσουν τις υποθήκες, όπως έκαναν και με τα άλλα δάνεια.

Ετσι, το καλύτερο στοίχημα θα ήταν μία σειρά περισσότερο μετριοπαθών επιλογών. Οι υφιστάμενες επιδοτήσεις για την πρόληψη κατασχέσεων θα πρέπει να εστιάσουν στη μείωση του κεφαλαίου της υποθήκης. Το Κογκρέσο θα πρέπει να αποτελέσει την ασπίδα των τραπεζών από τις αγωγές που θα προκύψουν από τη μείωση των υποθηκών και να προσφέρει φορολογικές διευκολύνσεις για υποθήκες όταν ο δανειστής συμφωνεί να δεχθεί ένας μέρος των πληρωμών έναντι ενός ποσοστού από ενδεχόμενη αύξηση της αξίας του ακινήτου.

Πηγή: ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ - Economist